Algorytm postępowania fizjoterapeutycznego w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów śródstopno-paliczkowych

Organizm człowieka narażony jest w perspektywie czasu na różnorodne choroby. Zwłaszcza stawy kończyn dolnych są bardzo często predysponowane do rozmaitych dysfunkcji funkcjonalnych. Stawy śródstopno-paliczkowe ze względu na specyficzne umiejscowienie narażone są na liczne choroby. Jedną z najczęstszych z dużą dozą pewności jest reumatoidalne zapalenie stawów. Powoduje ono w perspektywie czasu trwałe zmiany degeneracyjne określonych struktur stawowych. Takie postępowanie chorobowe w dużej mierze prowadzi do zaburzenia funkcjonalnego omawianego stawu.

Anatomia

Stawy śródstopno-paliczkowe łączą głowy kości śródstopia z podstawami paliczków bliższych palców. Torebki stawowe są dość wiotkie, szczególnie od strony podeszwowej i wzmacniają je następujące więzadła: więzadła poboczne, więzadła podeszwowe oraz więzadła poprzeczne głębokie śródstopia. W stawach tych możliwe są ruchy zgięcia podeszwowego i grzbietowego oraz w stanie zgięcia grzbietowego  ruchy odwodzenia i przywodzenia palców stopy. Stawy międzypaliczkowe stopy wykazują duże podobieństwo do analogicznych stawów ręki zarówno pod względem budowy, jak i czynności. Torebki stawowe wzmacniają więzadła poboczne. W stawach tych występują ruchy zgięcia podeszwowego i grzbietowego palców stopy. Mimo niewielkiej ruchomości palce stopy mają duże znaczenie przy ruchach lokomocyjnych. Zwiększają one powierzchnię podporu oraz stanowią część ramienia dźwigni potrzebnej do odbijania się od podłoża (1).

Reumatoidalne zapalenie stawów śródstopno-paliczkowych

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to układowa choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się zapaleniem stawów. Jest to przewlekła choroba zapalna, która w wielu przypadkach jest spowodowana interakcją genów z czynnikami środowiskowymi. Obejmuje ona głównie stawy maziowe (2).

Reumatoidalne zapalenie stawów może wystąpić w każdym wieku. Omawiana choroba jest od 2 do 3 razy częstsza u kobiet niż u mężczyzn (3).

W schorzeniu tym możemy wyróżnić postać:

• stawową (charakteryzuje się zajęciem głównie stawów),
• układową (charakteryzuje się zajęciem narządów wewnętrznych takich jak np. serce, nerki, śledziona, zaburza także pracę układu nerwowego, oddechowego oraz negatywnie wpływa na narząd wzroku).

Podstawowymi objawami reumatoidalnego zapalenia stawów są: ból, obrzęk, sztywność poranna, guzki reumatoidalne. Zmiany stawowe pojawiające się w przebiegu omawianej choroby najczęściej dotyczą stawów: śródręczno-paliczkowych ręki, międzypaliczkowych bliższych, nadgarstka, śródstopno-paliczkowych. Natomiast rzadziej obejmują stawy: kolanowe, łokciowe, barkowe, skroniowo-żuchwowe.

Powyższe schorzenie atakuje zazwyczaj stawy symetrycznie po obu stronach ciała. Przebiegający w stawach stan zapalny przede wszystkim rozpoczyna się od: degeneracji błony maziowej, co w konsekwencji prowadzi do zmniejszenia ruchomości stawu, oraz powstania ubytków kostnych, które zmniejszają zakres ruchu i prowadzą do zaników mięśniowych.

W przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów objawy nie tylko występują w stawach, ale również obejmują cały organizm. Zmianami patologicznymi objęte są również: serce, płuca, nerki, oczy, wątroba, śledziona.

Galeria

Zobacz więcej