Ocena wpływu 14-dniowego stretchingu na reaktywność mięśnia czworogłowego uda − mierzona za pomocą urządzenia MyotonPro

Streszczenie: Stretching statyczny polega na rozciągnięciu mięśnia przez określony czas. Osiągniętą pozycję należy utrzymać przez określony czas bez dodatkowego ruchu. Celem badania była ocena wpływu stretchingu na reaktywność mięśnia czworogłowego uda mierzona za pomocą urządzenia MyotonPro. W badaniu wzięło udział 14 osób: siedem kobiet (50%) i siedmiu mężczyzn (50%). Do badania włączono osoby, które wcześniej nie wykonywały stretchingu, w wieku od 20 do 50 lat. W trakcie badania wykonano stretching statyczny, polegający na rozciągnięciu wyizolowanej grupy mięśni w spoczynku i utrzymaniu jej w pozycji rozciągniętej przez określony czas. Metodyka stretchingu obejmowała wykonywanie trzech ćwiczeń, z utrzymaniem każdej pozycji przez 20 sekund. Ćwiczenia były wykonywane na kończynę dolną prawą, a następnie na lewą. Analiza statystyczna wykazała istotne statystycznie zmiany wartości miometrycznych po 14 dniach stretchingu mięśnia czworogłowego uda kończyny prawej w trzech zmiennych: sztywności, relaksacji i czasie relaksacji do deformacji. Średnie wartości częstotliwości w kończynie prawej i lewej, a także ubytek oscylacji, sztywność, relaksacja i czas relaksacji do deformacji w kończynie lewej uległy zmianie, jednak tylko niektóre zmienne wpłynęły istotnie na wynik. Parametry biomechaniczne mięśnia czworogłowego uda kończyny lewej nie uległy statystycznej zmianie po zastosowaniu czternastodniowego stretchingu. W kończynie prawej istotnej zmianie statystycznej uległy: czas relaksacji, stosunek czasu relaksacji do czasu deformacji oraz dynamiczna sztywność. Istnieje konieczność przeprowadzenia dalszych, wiarygodnych badań na większej populacji badanych, oceniających parametry biomechaniczne mięśni.

Słowa kluczowe: stretching statyczny, MyotonPro, mięsień czworogłowy uda

Stretching statyczny polega na rozciągnięciu mięśnia bądź grupy mięśni. Osiągniętą pozycję należy utrzymać przez określony czas bez dodatkowego ruchu (1).

To forma ćwiczeń, która polega na wydłużaniu mięśni i ścięgien w celu zwiększenia ich elastyczności. W trakcie stretchingu zwiększa się również zakres ruchu. Stosowany jest jako rozgrzewka przed treningiem i po nim (2, 3). W innych badaniach udowodniono, że rozciąganie może negatywnie wpływać na siłę i moc (4).

Korzenie stretchingu sięgają starożytnych praktyk w kulturach wschodnich, takich jak joga w Indiach czy chińskie ćwiczenia Qi Gong, które łączyły elementy rozciągania z technikami oddechowymi i medytacyjnymi. W Europie podobne praktyki pojawiały się w treningach wojowników i w ramach przygotowań do zawodów olimpijskich w starożytnej Grecji. Współcześnie stretching stał się powszechnym elementem aktywności fizycznej, jest wykorzystywany zarówno przez sportowców, jak i osoby prowadzące siedzący tryb życia.

Stretching to forma ćwiczeń fizycznych mająca na celu zwiększenie elastyczności mięśni i zakresu ruchu w stawach. Jest powszechnie stosowany w sporcie i rehabilitacji jako środek poprawiający mobilność, redukujący napięcie mięśniowe i zmniejszający ryzyko urazów. Stretching wpływa na mięśnie szkieletowe poprzez mechanizmy aktywnego i pasywnego napięcia mięśniowego. Napięcie to wynika z aktywnej komponenty – generowanej przez skurcz włókien mięśniowych (aktyna i miozyna) i pasywnej komponenty – wynikającej z rozciągania elementów tkanki łącznej mięśni i ścięgien.

Podczas rozciągania dochodzi do stopniowego wydłużania mięśni i ich ścięgien, co zmniejsza ich opór na rozciąganie oraz poprawia elastyczność. Wzrost długości mięśnia odbywa się dzięki zmianom w strukturze sarkomerów i rozkładowi napięcia w tkankach łącznych. Biomechaniczne mechanizmy stretchingu polegają na działaniu wiskoelastycznych właściwości mięśni i ścięgien, które pozwalają na stopniowe rozluźnienie struktur poddanych rozciąganiu poprzez redukcję napięcia wewnętrznego wynikającą z tzw. relaksacji naprężeń. Proces ten prowadzi do zmniejszenia sztywności mięśni poprzez reorganizację włókien kolagenowych i zwiększenie ich długości, co w efekcie poprawia zakres ruchu. Ponadto długotrwałe rozciąganie wywołuje adaptacje neurologiczne, które zmniejszają aktywność odruchu rozciągania, co pozwala na większą elastyczność mięśni bez ryzyka ich gwałtownego skurczu. Dodatkowo stretching wpływa na obniżenie lepkości tkanek miękkich, co ułatwia ich przemieszczanie i redukuje opór na poziomie struktur łącznotkankowych (5).

Celem badania była ocena wpływu stretchingu na reaktywność mięśnia czworogłowego uda mierzona za pomocą urządzenia MyotonPro.

Materiał i metody

W badaniu wzięło udział 14 osób: siedem kobiet (50%) i siedmiu mężczyzn (50%). Do badania włączono osoby, które wcześniej nie wykonywały stretchingu, w wieku od 20 do 50 lat.

Z badania zostały wykluczone osoby z ostrymi urazami mięśniowo-szkieletowymi, z przewlekłymi bólami mięśniowymi o nieustalonej przyczynie, z zapaleniem stawów lub ścięgien oraz z bliznami i zrostami tkankowymi w obrębie badanego mięśnia.

Galeria

Zobacz więcej